Trời trở lạnh: dặn nhau mặc ấm, hỏi thăm sức khoẻ bằng tiếng Trung (多穿点, 别着凉, 降温了)

Giao tiếp đời sống · HSK3 · Cập nhật 5/11/2026

“Mặc ấm vào” tiếng Trung nói gọn nhất là 多穿点 (duō chuān diǎn), nghĩa sát chữ là “mặc thêm chút nữa”. Đi kèm thường là 别着凉 (bié zháoliáng, đừng để bị nhiễm lạnh) hoặc 注意保暖 (chú ý giữ ấm). Báo tin trời trở lạnh thì nói 降温了 (jiàngwēn le) hoặc 天气变冷了. Bài này gom các câu dặn dò, hỏi thăm để bạn nói với người thân, bạn bè, đồng nghiệp.

Theo tin tham khảo trên vietbao.vn đăng ngay trước 1/11, đợt không khí lạnh ngày 1–2/11 đã chấm dứt chuỗi ngày nóng, miền Bắc se lạnh về đêm và sáng, vùng núi chuyển lạnh. Trời vừa trở gió là lúc ai cũng nhắc nhau “mặc ấm vào nhé”. Nếu bạn đang làm việc, học tập ở Trung Quốc hay có bạn bè người Trung, đây là dịp tốt để nói câu đó bằng tiếng Trung.

Mặc ấm vào tiếng Trung: các câu dặn hay dùng

Cùng một ý “giữ ấm nhé”, mỗi câu có sắc thái riêng. Bảng dưới xếp từ câu ngắn, thân mật tới câu lịch sự hơn.

Mẫu quan trọng nhất là 多 + động từ + (一)点: “làm gì đó nhiều hơn một chút”. 多穿点 (mặc thêm), 多喝点 (uống thêm), 多休息 (nghỉ nhiều vào). Trong hội thoại mẫu “Mẹ gọi điện từ Tứ Xuyên”, người mẹ hỏi con đang ở Bắc Kinh:

Câu không cần lượng từ hay số: 多穿点衣服 là “mặc thêm áo”, không phải “mặc nhiều cái áo”. Câu dặn chung, trong hội thoại mẫu “Tránh gió lạnh”:

着凉 là bị nhiễm lạnh, dẫn tới cảm. 着 ở đây đọc zháo, không phải zhe. Câu kể trong bài đọc về khoảng cách thế hệ, người mẹ hay cằn nhằn:

Muốn dặn trực tiếp, bạn đặt 别 trước: 别着凉. Câu tự đặt cho buổi tối trời trở gió:

Báo tin trời trở lạnh: 降温了, 变冷了

降温 (jiàngwēn) là “giảm nhiệt độ”, chữ hay gặp trong bản tin thời tiết và khi báo nhau “trời sắp lạnh đấy”. Nói chuyện hằng ngày thì 变冷了 (trở lạnh rồi) nghe tự nhiên. Câu trong hội thoại mẫu “Tránh gió lạnh”:

Báo tin xong thì dặn luôn trong cùng một câu. Câu tự đặt:

Khung 天冷了 + 更要 + việc nên làm cũng rất hay dùng: trời lạnh rồi thì càng phải làm gì đó. Câu trong hội thoại mẫu Hỏi thăm và chúc sức khoẻ bạn thân:

Muốn học cách than nóng, kêu oi hay hỏi dự báo thời tiết, đọc bài thời tiết tiếng Trung. Bài này chỉ tập trung vào lời dặn và lời hỏi thăm.

Hỏi thăm khi người kia bị cảm

Trời chuyển lạnh đột ngột, nhiều người bị cảm. Nghe giọng khác lạ, câu hỏi thăm ngắn nhất là câu trong hội thoại mẫu “Bị sốt, sếp mua thuốc”:

Nếu chính bạn bị cảm và cần báo cho người khác, dùng 有点 trước 感冒 để nói nhẹ đi: “hơi bị cảm”. Câu trong hội thoại mẫu “Bị cảm vì điều hòa văn phòng”:

Thấy ai đó bị ướt mưa trong ngày trở gió, câu dặn có cả việc cần làm lẫn lý do. Trong hội thoại mẫu “Đi làm muộn vì mưa lớn”, tổ trưởng nói với công nhân vừa tới:

Câu dặn quen thuộc nữa của người Trung khi ai đó bị cảm là uống nhiều nước ấm. Câu tự đặt:

Dùng thế nào trong tình huống thật

Gọi video về nhà, hỏi thăm bố mẹ

Gọi về cho mẹ, câu mở đầu hỏi thăm sức khoẻ nên có 您 để tỏ ý kính trọng. Câu trong hội thoại mẫu “Gọi video về nhà”:

Cuối cuộc gọi, câu chào kèm lời dặn nghe ấm áp hơn chỉ nói 再见. Câu trong hội thoại mẫu “Quan tâm chăm sóc nhau”:

Dặn bạn bè sắp sang nơi lạnh hơn

Miền Bắc Trung Quốc lạnh hơn miền Bắc Việt Nam nhiều. Bạn bè sắp sang đó, bạn có thể dặn mua đồ ấm như câu này. Câu trong hội thoại mẫu “Áo phao cho mùa đông Bắc Kinh”:

Ở xưởng, ký túc xá

Đồng nghiệp ra về ca đêm, bạn có thể nói 外面冷，多穿点 (ngoài trời lạnh, mặc thêm áo vào). Với tổ trưởng hay người lớn tuổi hơn, dùng 注意保暖 hoặc 您注意身体 nghe lễ phép hơn câu ra lệnh ngắn.

Lỗi người Việt hay mắc khi dặn mặc ấm

• Nói 穿很多衣服 hoặc 你要穿多衣服. Tiếng Việt “mặc nhiều áo vào” dễ dịch thành 穿很多, nghe như kể chuyện chứ không phải lời dặn. Khung dặn là 多 đứng trước động từ: 多穿点 (衣服). Ở vài vùng miền Nam Trung Quốc có người nói 穿多点, nhưng trong sách và bài thi dùng 多穿点.
• Đọc 着凉 thành zhe liáng. Trong 着凉, 着 đọc zháo (giống 睡着 shuìzháo). Đọc zhe là thành trợ từ 着.
• Dùng 凉快 để than lạnh. 凉快 là “mát mẻ”, mang nghĩa dễ chịu. Than lạnh thì nói 好冷 hoặc 有点冷.
• Nói 别冷了 để dặn “đừng để lạnh”. Câu này không tự nhiên. Dặn thì nói 别着凉 hoặc 别冻着 (đừng để bị lạnh cóng).

Muốn nghe và nói đuổi trọn các hội thoại hỏi thăm, gọi điện về nhà, bạn mở mục Giao tiếp. Từ mới trong bài luyện thêm ở Từ vựng. Một bài khác về lời trấn an: Không sao cả tiếng Trung.

Một số từ trong câu mẫu nằm ngoài HSK4. Bảng dưới để bạn tra nhanh:

Bài do Xteam 123tiengtrung.com biên soạn