Màu giống nhau là cùng một cụm nghĩa.
PhongSáng thứ hai, hơn bốn mươi công nhân đến xưởng thì thấy cổng đã khoá, ông chủ biến mất, hai tháng lương chưa trả.
PhongĐây là podcast của 123tiengtrung.com. Mình là Phong. Mỗi câu, bạn nghe tiếng Trung trước, rồi tiếng Việt sau.
Sáng thứ hai
那是一个星期一的早上,工人们到了工厂门口,发现大门上了锁。Nà shì yí ge xīngqīyī de zǎoshang, gōngrénmen dàole gōngchǎng ménkǒu, fāxiàn dàmén shàngle suǒ.Đó là một sáng thứ hai, công nhân đến cổng xưởng thì thấy cổng đã khoá.
门上贴着一张纸:工厂停工,另行通知。Mén shang tiēzhe yì zhāng zhǐ: gōngchǎng tínggōng, lìngxíng tōngzhī.Trên cổng dán một tờ giấy: xưởng tạm ngừng, sẽ thông báo sau.
老板的电话打不通,办公室也空了。Lǎobǎn de diànhuà dǎ bu tōng, bàngōngshì yě kōng le.Điện thoại ông chủ không liên lạc được, văn phòng cũng trống trơn.
四十多个工人,已经两个月没拿到工资了,其中一半是越南人。Sìshí duō ge gōngrén, yǐjīng liǎng ge yuè méi nádào gōngzī le, qízhōng yíbàn shì Yuènánrén.Hơn bốn mươi công nhân, đã hai tháng chưa nhận lương, trong đó một nửa là người Việt.
有人坐在地上哭,有人说要去找老板拼命。Yǒu rén zuò zài dì shang kū, yǒu rén shuō yào qù zhǎo lǎobǎn pīnmìng.Có người ngồi bệt xuống đất khóc, có người đòi đi tìm ông chủ liều mạng.
Cái đầu lạnh
阿兴在这里干了八年,是越南工人里汉语最好的。Ā Xīng zài zhèli gànle bā nián, shì Yuènán gōngrén li Hànyǔ zuì hǎo de.Hưng làm ở đây tám năm, là người nói tiếng Trung giỏi nhất trong đám thợ Việt.
他让大家先冷静下来:“闹事没有用,只会让我们自己吃亏。”Tā ràng dàjiā xiān lěngjìng xiàlai: "Nào shì méiyǒu yòng, zhǐ huì ràng wǒmen zìjǐ chīkuī."Anh bảo mọi người bình tĩnh đã: “Làm loạn chẳng ích gì, chỉ thiệt cho chính mình.”
他把每个人的工资单、合同、加班记录都收集起来,一份一份地整理好。Tā bǎ měi ge rén de gōngzīdān, hétong, jiābān jìlù dōu shōují qǐlai, yí fèn yí fèn de zhěnglǐ hǎo.Anh gom phiếu lương, hợp đồng, sổ ghi giờ tăng ca của từng người, sắp xếp lại từng bộ một.
第二天,他带着几个工人代表,去了当地的劳工局。Dì èr tiān, tā dàizhe jǐ ge gōngrén dàibiǎo, qùle dāngdì de láogōngjú.Hôm sau, anh dẫn mấy người đại diện công nhân đến cơ quan lao động địa phương.
Cơ quan lao động
劳工局的人说,老板欠工资是违法的,他们会去找老板。Láogōngjú de rén shuō, lǎobǎn qiàn gōngzī shì wéifǎ de, tāmen huì qù zhǎo lǎobǎn.Người ở cơ quan lao động nói, chủ nợ lương là phạm pháp, họ sẽ đi tìm ông chủ.
“另外,有一个专门的基金,可以先垫付一部分工资。”"Lìngwài, yǒu yí ge zhuānmén de jījīn, kěyǐ xiān diànfù yí bùfen gōngzī."“Ngoài ra, có một quỹ riêng, có thể ứng trước một phần tiền lương.”
外国工人最担心的是:工厂没了,是不是就得回国?Wàiguó gōngrén zuì dānxīn de shì: gōngchǎng méi le, shì bu shì jiù děi huí guó?Điều lao động nước ngoài lo nhất là: xưởng không còn, liệu có phải về nước không?
他们说,可以申请换雇主,留在台湾继续工作。Tāmen shuō, kěyǐ shēnqǐng huàn gùzhǔ, liú zài Táiwān jìxù gōngzuò.Họ nói, có thể làm đơn đổi chủ, ở lại Đài Loan làm tiếp.
阿兴把这些话一句一句翻译给越南工友,有人当场就哭了。Ā Xīng bǎ zhèxiē huà yí jù yí jù fānyì gěi Yuènán gōngyǒu, yǒu rén dāngchǎng jiù kū le.Hưng dịch từng câu cho anh em thợ Việt, có người bật khóc ngay tại chỗ.
Ba tháng sau
三个月以后,大部分工人都拿回了一部分工资,也找到了新的工厂。Sān ge yuè yǐhòu, dà bùfen gōngrén dōu náhuíle yí bùfen gōngzī, yě zhǎodàole xīn de gōngchǎng.Ba tháng sau, phần lớn công nhân đã nhận lại được một phần lương và tìm được xưởng mới.
阿兴最后一个离开,他把那些材料复印了一份,留在自己身边。Ā Xīng zuìhòu yí ge líkāi, tā bǎ nàxiē cáiliào fùyìnle yí fèn, liú zài zìjǐ shēnbiān.Hưng là người đi sau cùng, anh sao chụp một bộ giấy tờ ấy, giữ bên mình.
后来,在新的工厂,他每个月都把工资单拍下来,存在手机里。Hòulái, zài xīn de gōngchǎng, tā měi ge yuè dōu bǎ gōngzīdān pāi xiàlai, cún zài shǒujī li.Về sau, ở xưởng mới, tháng nào anh cũng chụp lại phiếu lương, lưu trong điện thoại.
他跟新来的越南工人说:“平时把材料留好,出了事,你说的话才有人信。”Tā gēn xīn lái de Yuènán gōngrén shuō: "Píngshí bǎ cáiliào liúhǎo, chūle shì, nǐ shuō de huà cái yǒu rén xìn."Anh dặn công nhân Việt mới sang: “Ngày thường giữ kỹ giấy tờ, lúc có chuyện, lời mình nói mới có người tin.”
PhongPhiếu lương, hợp đồng, giờ tăng ca, hãy chụp lại và giữ kỹ ngay từ tháng đầu. Khi bị nợ lương, đi đúng cơ quan với đủ giấy tờ, bạn có nhiều quyền hơn mình nghĩ.
PhongMuốn nghe trọn mọi tập, đọc lời thoại từng câu và luyện bài tập kèm theo, bạn dùng Premium trên web nhé.
PhongMình là Phong. Hẹn gặp lại bạn ở tập sau, trên 123tiengtrung.com.